Η Τεχεράνη προειδοποίησε μάλιστα ότι μπορεί να παραλύσει την παγκόσμια ενεργειακή αγορά σε έναν «πλήρους κλίμακας οικονομικό πόλεμο», απειλώντας με νέες επιθέσεις σε εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου σε ολόκληρη την περιοχή του Περσικού Κόλπου.
Το χτύπημα στο μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο
Στο επίκεντρο της κρίσης βρίσκεται το γιγαντιαίο κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars, το μεγαλύτερο στον κόσμο, το οποίο μοιράζονται το Ιράν και το Κατάρ.
Το Ισραήλ εξαπέλυσε επιδρομή, πλήττοντας εγκαταστάσεις παραγωγής στο ιρανικό τμήμα του κοιτάσματος, στοχοποιώντας άμεσα για πρώτη φορά από την έναρξη του πολέμου, παραγωγή ορυκτών καυσίμων.
Το κοίτασμα αποτελεί την καρδιά της ενεργειακής παραγωγής του Ιράν και βασική πηγή φυσικού αερίου για την εγχώρια κατανάλωση, σε μια χώρα που συχνά αντιμετωπίζει δυσκολίες στην παραγωγή επαρκούς ηλεκτρικής ενέργειας.
Η επίθεση προκάλεσε άμεσες απειλές αντιποίνων από την Τεχεράνη, η οποία δήλωσε ότι ενεργειακές εγκαταστάσεις σε χώρες του Κόλπου αποτελούν πλέον «νόμιμους στόχους».
Λίγες ώρες αργότερα, το Ιράν εξαπέλυσε επίθεση στην βιομηχανική περιοχή Ras Laffan στο Κατάρ, όπου βρίσκεται η μεγαλύτερη εγκατάσταση επεξεργασίας υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στον κόσμο.
Η περιοχή αποτελεί κρίσιμο κόμβο της παγκόσμιας αγοράς LNG, καθώς από εκεί διοχετεύεται μεγάλο μέρος των εξαγωγών φυσικού αερίου του Κατάρ προς την Ευρώπη και την Ασία.
Η επίθεση προκάλεσε διεθνή ανησυχία, καθώς μια σοβαρή διαταραχή στις εγκαταστάσεις LNG θα μπορούσε να επηρεάσει την παγκόσμια ενεργειακή τροφοδοσία για χρόνια.
Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό σκηνικό, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ παρενέβη με μια ιδιαίτερα σκληρή προειδοποίηση. Σε ανάρτησή του στο Truth Social, ο Τραμπ υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ δεν είχαν καμία γνώση για την ισραηλινή επίθεση στο South Pars.
Ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε ότι το Ισραήλ δεν θα επιτεθεί ξανά στο κοίτασμα South Pars, εκτός αν το Ιράν επιτεθεί σε άλλη «αθώα χώρα».
Σε μια τέτοια περίπτωση, δήλωσε, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να καταστρέψουν ολοκληρωτικά το κοίτασμα φυσικού αερίου, «με δύναμη που το Ιράν δεν έχει ξαναδεί». Παράλληλα υπογράμμισε ότι δεν επιθυμεί μια τόσο ακραία κλιμάκωση, λόγω των μακροπρόθεσμων συνεπειών για την περιοχή και την παγκόσμια οικονομία.
Γιατί οι επιθέσεις στα κοιτάσματα αποτελούν καμπή στον πόλεμο
Μέχρι τώρα, οι εμπλεκόμενες πλευρές είχαν αποφύγει να στοχοποιήσουν άμεσα την παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου, φοβούμενες ότι μια τέτοια κίνηση θα προκαλούσε ευρύτερη περιφερειακή κρίση.
Οι τελευταίες επιθέσεις, όμως, δείχνουν ότι αυτό το άτυπο «όριο» ίσως έχει πλέον καταρρεύσει.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η καταστροφή ενεργειακών εγκαταστάσεων παραγωγής θα μπορούσε να έχει πολύ μεγαλύτερες συνέπειες από μια προσωρινή διακοπή εξαγωγών. Εάν καταστραφούν κρίσιμες υποδομές, η αποκατάσταση της παραγωγής μπορεί να χρειαστεί χρόνια.
Ο αντίκτυπος στις διεθνείς αγορές
Η ανησυχία για την ασφάλεια των ενεργειακών εγκαταστάσεων στον Περσικό Κόλπο έχει ήδη αρχίσει να επηρεάζει τις αγορές. Οι τιμές του πετρελαίου εκτινάχθηκαν μετά την επίθεση στο South Pars, καθώς αυξήθηκαν οι φόβοι για σοβαρή διαταραχή στην παγκόσμια τροφοδοσία.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι η απώλεια ακόμη και λίγων εκατομμυρίων βαρελιών παραγωγής την ημέρα θα μπορούσε να έχει τεράστιες συνέπειες για τις αγορές, ιδιαίτερα αν η σύγκρουση παραταθεί.
Η παραγωγή ενέργειας στον Περσικό Κόλπο δεν αποτελεί μόνο οικονομικό πυλώνα για τις χώρες της περιοχής αλλά και βασικό στοιχείο της πολιτικής και κοινωνικής τους σταθερότητας.
Τα έσοδα από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο χρηματοδοτούν το κοινωνικό μοντέλο πολλών χωρών του Κόλπου, ενώ αποτελούν και βασικό εργαλείο διπλωματίας και γεωπολιτικής επιρροής.
Για παράδειγμα, το κοινό κοίτασμα South Pars έχει λειτουργήσει κατά καιρούς ως γέφυρα συνεργασίας μεταξύ Ιράν και Κατάρ, παρά τις ευρύτερες περιφερειακές εντάσεις.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου